มุมมองและสำนึก

ไปอ่านเจอมาครับ เป็นการระบุจุดอ่อน 10 จุดของประเทศไทย ในมุมมองของคุณ วิกรม กรมดิษฐ์ มีดังนี้

1. คนไทยรู้จักหน้าที่ของตัวเองต่ำมาก
2. การศึกษายังไม่ทันสมัย
3. มองอนาคตไม่เป็น
4. ไม่จริงจังในความรับผิดชอบต่อหน้าที่
5. การกระจายความเจริญยังไม่เต็มที่
6. การบังคับกฏหมายไม่เข้มแข็ง
7. อิจฉาตาร้อน
8. เอ็นจีโอค้านลูกเดียว
9. ยังไม่พร้อมในเวทีโลก
10. เลี้ยงลูกไม่เป็น

เมื่อพิจารณาสิ่งเดียวกัน(ประเทศ) มุมมองอาจแตกต่างกันไปตามทัศนคติของแต่ละผู้พิจารณา สิ่งสำคัญคือการยอมรับทั้งตัวเราเองและผู้อื่น มองหาจุดที่เรามีตรงกันและ/หรือปรับให้ไปในทิศทางเดียวกันให้ได้ (บูรณาการ + สร้างความกลมกลืน)

หากตัดเรื่องส่วนตัวของคุณวิกรมออกไป (ซึ่งแกดูทะแม่ง ๆ แปลก ๆ และมีธุรกิจแฝงในหลายสิ่งที่แกทำ) ผมชื่นชอบคุณวิกรมมาก อ่านหนังสือหลายเล่มของแก มุมมองดี นำเสนอดีครับ ทั้งปัญหาและแนวทางแก้ไข (แกมีระบุไว้เหมือนกันนะวิธีแก้ แต่ก็ต้องใช้วิจารณญาณด้วย เพราะมันมีธุรกิจแฝง เหมือนกับแนวทางแก้ไขปัญหาเกษตรกรรมไทยของเจ้าสัวซีพีน่ะครับ ฟังเผิน ๆ ก็ดูดีมาก เคลิ้มไปเลย แต่ก็มีธุรกิจแฝง เพื่อประโยชน์ขององค์กรแกเองด้วย)

ประเทศเรามีดีมีด้อย แต่ที่มันตกต่ำอยู่ทุกวันนี้และผมเชื่อว่าจะตกต่ำไปเรื่อย ๆ และอีกยาวนาน กว่าจะฉุดขึ้นมาใหม่คงใช้ระยะเวลาไม่น้อย เราควรปลูกฝังค่านิยม (core value) ที่ดี หมั่นถามตัวเองบ่อย ๆ ว่า…”เราทำอะไรเพื่อสังคมแล้วหรือยัง?” สำนึกรับผิดชอบต่อสังคมคือสิ่งสำคัญ สังคมมีขอบเขตหลากหลาย ซ้อนเหลื่อมกันทั้งทางพื้นที่ วัฒนธรรม คน การศึกษา เวลา ฯลฯ (ในโลกไอทีเรามักใช้คำว่า ‘โดเมน’ ฉะนั้นหากจะเข้าใจโดเมนอย่างลึกซึ้งจึงควรมีพื้นฐานด้านสังคมศาสตร์ครับ จะช่วยได้มาก)

การศึกษา… เป็นทั้งสาเหตุและเครื่องมือแก้ไขปัญหาในตัวเอง แต่ไม่เคยมีใคร (รัฐบาล ?) จริงจังกับตรงนี้เลย ผมมีอาชีพหนึ่งเป็นคนสอนหนังสือ ยังรู้สึกสังเวชกับวงการนี้จริง ๆ เลย สังคมคนรุ่นใหม่มองคนสอนหนังสือเป็นเพียง…ผู้รับจ้างมาสอนหนังสือ น้อยคนที่จะรู้คุณค่าของบทบาทคนเป็น ‘ครู’ นอกจากนี้เรายังมุ่งเน้นที่ ‘การศึกษา’ มากกว่า ‘การเรียนรู้’ ซึ่งสองสิ่งนี้ต่างกัน แต่ก่อนอำนาจคือการเข้ารับราชการ ปัจจุบันคือวุฒิการศึกษา (โดยไม่สนใจคุณภาพการเรียนรู้เท่าที่ควร) ทักษะและความสามารถเป็นอีกเรื่อง

นอกจากการศึกษา + เรียนรู้ ผมว่าสังคมที่สำคัญที่สุด ตกต่ำที่สุด บอบช้ำที่สุด เปราะบางที่สุดในประเทศไทยตอนนี้คือ ‘สถาบันครอบครัว’ ผมเห็นด้วยกับข้อ 10 ที่เราควรเริ่มต้นจากการรู้จักสอนลูกให้เป็นเสียก่อน มิเช่นนั้นแล้ว เมื่อลูกโตขึ้นมาเขาก็อาจไม่เห็นความสำคัญของ ‘พ่อ’! และ ‘แม่’! ได้! และแน่นอนคงไม่เห็นหัว ‘ประเทศ’! ที่ตัวเองเกิดและเติบโตด้วยเช่นกัน

การสร้างสมดุลระหว่างทั้งประโยชน์ของตนและส่วนรวม (balance concerns) จึงควระกระทำด้วยความจริงใจ โดยไม่วางตัวเองเป็นที่ตั้ง การจะใช้ชีวิตอยู่ในสังคมอย่างมีความสุข เราต้องเข้าใจบริบทของสังคมนั้นและน้อมยอมรับ เมื่อเห็นส่วนดีต้องช่วยกันปกป้องไม่ให้พังทลาย เมื่อเห็นส่วนเสียก็ต้องช่วยกันทะนุบำรุงไม่ให้กร่อนร้าวขึ้น

ในสังคมประเทศไทยที่ไอทีเบ่งบานงอกงามสุดขีด การศึกษาที่มุ่งเน้นผลผลิตมากกว่าวิธีการ ความอิสระเสรีที่ประสานอย่างกระท่อนกระแท่นกับรากเหง้าวัฒนธรรม สร้างผลิตผลออกมาเป็นสัตว์สังคมที่นิยมความเป็นปัจเจกอย่างจนลืมตัวตน สร้างตัวตนขึ้นมาใหม่ สร้างสังคมย่อย-สังคมซ้อนขึ้นมาซ้อนทับเหลื่อมกันจนเกิดเป็นสีสรรแห่งความเจริญและเสื่อมโทรมในตัวเอง ในเมื่อเราต่างอาจหลงลืมในตัวตน แล้วมิใยจะใคร่ถามหาว่าประเทศชาติกำลังต้องการอะไรจากเรา

ในทางวิทยาศาสตร์… สิ่งมีชีวิตที่มีจำนวนมากที่สุดคือแมลง ในทางสังคมมนุษย์(ประเทศไทย) ที่ผมพบคือ มนุษย์จำพวกเห็นแก่ตัว พบเจอสิ่งมีชีวิตประเภทนี้ได้ทุกวันทุกสถานที่ โดยเฉพาะในเขตเมือง และเขตชนบทที่การศึกษาเข้าไม่ถึง การจะถามถึงสำนึกต่อส่วนรวมและการทำเพื่อสังคม จึงกลายเป็นเรื่องน่าขบขัน เขินอาย เหมือนรู้สึกถูกแทงใจดำ…แต่เดาว่าคงเจ็บแค่เดี๋ยวเดียว เพราะเป้าหมายและเส้นทางของตัวเอง (ของสิ่งมีชีวิตประเภทนี้)… มักชัดเจนกว่าเสมอ… ขอให้สิ่งที่ผมคิดไปเองนี้เป็นเพียงทัศนคติอันเลวร้ายของผมเพียงคนเดียว อย่าให้มันเป็นจริงเลย…​โอมเพี้ยง!

ถ้าการทำประโยชน์เพื่อสังคมบ้างมันจะทำให้กระอักเลือดตายในบัดดล ผมขอกระอักเลือดวันละ 86,400 ครั้ง และ 31,536,000 ครั้งต่อปีก็แล้วกัน

เรามาเริ่มต้นที่ตัวเองกันครับ… ที่จะยอมรับตัวเองก่อนแล้วตามด้วยผู้อื่น แล้วเริ่มทำเพื่อผู้อื่นก่อนแล้วตามด้วยตัวเอง…

ณรงค์ จันทร์สร้อย (๒๘ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๕๓)
Advertisements

One thought on “มุมมองและสำนึก

  1. Pingback: 2010 in review « minimallife

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s